Je hebt een setje Pokémon-kaarten gekocht en nu lig je met een stapel Pokémon, Energy-kaarten en Trainer-kaarten voor je neus. Herkenbaar: de regels lijken in het begin ingewikkelder dan ze zijn. Na dit artikel begrijp je wat elke kaart doet, hoe een beurt is opgebouwd en hoe je een wedstrijd wint, zodat je zelf je eerste partij kunt spelen.
Wat is Pokémon TCG?
Pokémon TCG staat voor Pokémon Trading Card Game, een kaartspel voor twee spelers waarbij je met Pokémon tegen elkaar vecht. Elke speler bouwt een deck van 60 kaarten en probeert de Pokémon van de tegenstander uit te schakelen. Wie het snelst zes Prize Cards verzamelt of de tegenstander zonder speelbare Pokémon zet, wint de wedstrijd.
Het spel combineert strategie met een beetje geluk, doordat je elke beurt een kaart trekt. Je kiest zelf welke Pokémon je inzet, welke aanvallen je gebruikt en wanneer je een Trainer-kaart speelt.
Wat heb je nodig om te spelen?
Om een wedstrijd te spelen heb je het volgende nodig:
- Een deck van precies 60 kaarten, bestaande uit Pokémon-kaarten, Energy-kaarten en Trainer-kaarten.
- Damage counters (kleine markeerstukjes) om schade bij te houden, of een blaadje papier als alternatief.
- Een muntje om te bepalen wie begint en voor effecten die een coin flip vereisen.
- Eventueel markeringen voor speciale condities zoals vergiftigd of verlamd.
- Een tegenstander met een eigen deck van 60 kaarten.
Wie nog geen compleet deck heeft, kan het beste starten met een kant-en-klaar tweespelerproduct, waarover verderop meer. Zorg je liever eerst voor losse kaarten of een tweedehands aanvulling, dan is Cardmarket voor beginners een handig startpunt.
Hoe ziet het speelveld eruit?
Elke speler heeft een eigen speelveld met een aantal vaste zones. De Active Spot is de plek waar je actieve Pokémon staat, degene die aanvalt en aangevallen kan worden. Daarnaast heb je de Bench, met ruimte voor maximaal vijf Pokémon die niet actief zijn, maar wel achter de hand klaarstaan.
Verder heb je een Deck (de kaarten die je nog moet trekken), een Discard Pile (afgelegde kaarten), de Prize Cards (zes kaarten die apart liggen) en soms een Lost Zone voor kaarten die uit het spel worden gehaald. Elke speler heeft zijn eigen versie van al deze zones, tegenover elkaar op tafel.
Hoe begin je een wedstrijd?
Voordat je kunt spelen, schud je je deck en trek je zeven kaarten. Heb je geen enkele Basic Pokémon op de hand, dan laat je dit aan je tegenstander zien, schud je die hand terug in je deck en trek je opnieuw zeven kaarten. Dit heet een mulligan.
Zodra beide spelers een geldige hand hebben, kies je in het geheim een Basic Pokémon als actieve Pokémon en leg je die met de afbeelding naar beneden neer. Je mag ook extra Basic Pokémon op je Bench zetten, eveneens omgekeerd. Daarna leg je zes kaarten van je deck apart als Prize Cards, ook met de afbeelding naar beneden. Pas als beide spelers klaar zijn, draaien jullie tegelijk de actieve Pokémon om en begint de wedstrijd. Met een muntworp of onderling overleg bepaal je wie als eerste mag.
Een belangrijke uitzondering: de speler die als eerste aan de beurt is, slaat de trekfase van die allereerste beurt over en mag in die beurt ook niet aanvallen. Dit voorkomt dat de beginnende speler te veel voordeel heeft.
Zo werkt een beurt
Een beurt bestaat uit een vaste volgorde. Eerst trek je een kaart van je deck, behalve tijdens de allereerste beurt van de startende speler. Daarna volgt je hoofdfase, waarin je in willekeurige volgorde en zo vaak als de regels toelaten dingen mag doen.
In deze hoofdfase mag je onder andere Pokémon vanaf je hand op je Bench zetten, Trainer-kaarten spelen, een Energy-kaart aan een Pokémon koppelen, evolueren en je actieve Pokémon wisselen door te retreaten. Zodra je klaar bent, mag je met je actieve Pokémon aanvallen. Een aanval beëindigt automatisch je beurt, tenzij de kaarttekst iets anders aangeeft.
Pokémon spelen en evolueren
Je speelt Basic Pokémon rechtstreeks vanaf je hand naar je Active Spot of Bench. Sommige Pokémon evolueren vanuit een voorgaande vorm, zoals een Stage 1 die evolueert vanuit een Basic Pokémon. Je mag een Pokémon pas evolueren als hij al minstens één volledige beurt op het speelveld heeft gestaan, dus niet in dezelfde beurt waarin je hem net hebt neergelegd.
Ook mag je per Pokémon maar één keer per beurt evolueren. Leg je een evolutiekaart bovenop de eerdere vorm, dan neemt de nieuwe kaart alle energie en eventuele schade van de vorige vorm over.
Energy-kaarten gebruiken
Energy-kaarten geven je Pokémon de brandstof om aan te vallen. Elke aanval vermeldt hoeveel Energy-kaarten van welk type nodig zijn om hem te kunnen gebruiken. Je koppelt Energy-kaarten aan een Pokémon door ze vanaf je hand onder die Pokémon te leggen.
De basisregel is dat je maximaal één Energy-kaart per beurt mag spelen, ongeacht hoeveel Pokémon je hebt. Sommige Trainer-kaarten of kaarteffecten vormen hierop een uitzondering, maar dat is dan expliciet op de kaart vermeld.
Trainer-kaarten gebruiken
Trainer-kaarten geven je extra opties naast het aanvallen zelf. Er zijn drie soorten: Item-kaarten, Supporter-kaarten en Stadium-kaarten. Item-kaarten mag je zo vaak spelen als je wilt binnen één beurt, zolang je de kaarten hebt.
Supporter-kaarten zijn krachtiger, maar daarom mag je er maar één per beurt spelen. Stadium-kaarten gelden voor beide spelers zolang ze in het spel liggen, en een nieuwe Stadium-kaart vervangt de vorige. Let goed op dit onderscheid, want het is een van de regels waar beginners vaak tegenaan lopen.
Aanvallen
Om aan te vallen heeft je actieve Pokémon de juiste combinatie van Energy-kaarten nodig die bij de aanval staat vermeld. Kies je een aanval, dan voer je het effect uit zoals op de kaart staat, meestal in de vorm van schade aan de actieve Pokémon van de tegenstander.
Schade bereken je door damage counters te leggen op de aangevallen Pokémon, waarbij elke counter meestal voor 10 schadepunten staat. Heeft de tegenstander een Pokémon met een zwakte tegen het type van jouw aanvallende Pokémon, dan wordt de schade verdubbeld. Heeft de Pokémon juist resistentie tegen dat type, dan wordt de schade verminderd. Zodra de totale schade op een Pokémon gelijk is aan of hoger dan zijn HP (levenspunten), wordt die Pokémon knocked out en verdwijnt hij van het speelveld naar de Discard Pile.
Retreaten
Wil je je actieve Pokémon vervangen zonder dat hij is knocked out, dan kun je retreaten. Dit betekent dat je de retreat cost betaalt, meestal in de vorm van het weggooien van een of meer Energy-kaarten die aan die Pokémon vastzitten, en hem daarna verwisselt met een Pokémon van je Bench.
Je mag dit maar één keer per beurt doen, en alleen tijdens je eigen beurt. Een Pokémon met een speciale conditie zoals verlamd of in slaap kan meestal niet retreaten, tenzij een kaarteffect dit toestaat.
Speciale condities
Sommige aanvallen of Trainer-kaarten geven de tegenstander een speciale conditie. De bekendste zijn vergiftigd, verbrand, verlamd, in slaap en verward. Vergiftigd en verbrand zorgen voor extra schade aan het einde van elke beurt. Verlamd betekent dat de Pokémon niet kan aanvallen of retreaten tijdens de volgende beurt. Een Pokémon die in slaap is, kan niet aanvallen of retreaten totdat een muntworp bepaalt dat hij wakker wordt. Verward betekent dat je bij een aanvalspoging eerst een munt moet opgooien om te zien of de aanval lukt.
Deze condities gelden alleen voor de actieve Pokémon en verdwijnen automatisch zodra die Pokémon van het speelveld verwisselt, met uitzondering van vergiftigd en verbrand, die blijven bestaan totdat ze specifiek worden opgeheven.
Prize Cards
Aan het begin van de wedstrijd leg je zes kaarten apart als Prize Cards. Telkens wanneer je een Pokémon van de tegenstander knockt out, pak je een van je eigen Prize Cards en voeg je die toe aan je hand. Sommige krachtigere Pokémon leveren bij een knock-out meer dan één Prize Card op voor de tegenstander, dus check bij twijfel altijd de kaarttekst.
Prize Cards zijn dus geen straf, maar een beloning: hoe meer Pokémon je uitschakelt, hoe sneller je richting de overwinning gaat.
Hoe win je een wedstrijd?
Je wint een wedstrijd Pokémon TCG op een van drie manieren. De meest voorkomende manier is dat je als eerste al je zes Prize Cards hebt opgepakt. Een tweede manier is dat de tegenstander geen Pokémon meer op het speelveld heeft, bijvoorbeeld omdat alle Pokémon zijn knocked out en er geen vervanging op de Bench staat. Een derde, minder gebruikelijke manier is dat de tegenstander aan het begin van zijn beurt geen kaart meer kan trekken omdat zijn deck leeg is; die speler verliest dan direct.
Voorbeeld van een eerste beurt
Stel je speelt met een simpel deck en trekt een geldige hand met een Basic Pokémon van het type Vuur, een Vuur-Energy en een Item-kaart. Je zet de Basic Pokémon in je Active Spot en legt, als je die trekt, eventueel nog een Basic Pokémon op je Bench.
Ben je de startende speler, dan sla je je trekfase over. Je koppelt de Vuur-Energy aan je actieve Pokémon en speelt de Item-kaart als die je bijvoorbeeld helpt om een extra kaart te trekken. Omdat je als eerste speler deze beurt niet mag aanvallen, sluit je de beurt hier af. Je tegenstander trekt vervolgens een kaart, zet zijn eigen Basic Pokémon neer, koppelt een Energy-kaart en kan, afhankelijk van de benodigde Energy-kaarten voor zijn aanval, mogelijk direct aanvallen.
Veelgemaakte beginnersfouten
Een veelgemaakte fout is meerdere Energy-kaarten in één beurt spelen, terwijl de basisregel maar één Energy-kaart per beurt toestaat. Ook proberen spelers vaak een Basic Pokémon in dezelfde beurt te evolueren waarin hij is neergelegd, wat niet mag.
Verder vergeten beginners geregeld dat er maar één Supporter-kaart per beurt gespeeld mag worden, terwijl Item-kaarten wel meerdere keren per beurt kunnen. Een andere valkuil is het overslaan van weakness en resistance bij het berekenen van schade, waardoor de wedstrijd anders verloopt dan verwacht. Tot slot vergeten sommige spelers na een knock-out daadwerkelijk een Prize Card te pakken, wat het verloop van de wedstrijd verwart.
Welk product is geschikt om mee te beginnen?
Voor je allereerste partij is een kant-en-klaar tweespelerproduct de makkelijkste keuze, omdat je dan meteen twee speelklare decks in handen hebt zonder zelf een deck te hoeven bouwen. Dit soort producten is vaak ook voorzien van een korte regeluitleg, wat helpt om de basisstappen uit deze gids meteen in de praktijk te brengen.
Wil je daarna verder bouwen aan je eigen collectie of gerichter losse kaarten kopen, dan is het handig om te weten waar je betrouwbaar kunt bestellen. De gids Pokemon Center bestellen in Nederland legt uit hoe je dat vanuit Nederland aanpakt, en Pokémon kaarten waarde bepalen helpt je om later in te schatten welke kaarten uit je startset de moeite waard zijn om te bewaren.
Conclusie
Met deze basisregels kun je een eerste, eenvoudige wedstrijd Pokémon TCG spelen: je weet nu hoe je een hand opzet, hoe een beurt is opgebouwd, hoe je Pokémon inzet en evolueert, hoe aanvallen en schade werken en hoe je uiteindelijk wint. Oefening blijft de beste leermeester, dus speel een paar partijen met een simpel deck voordat je ingewikkeldere strategieën probeert. Wil je meer leren over de achterkant van het spel, zoals hoe spelers en handelaren met kaarten omgaan, lees dan het interview over Pokémon TCG spelen met Ancient Cards voor extra context vanuit de praktijk.
